Ojcowski Park Narodowy

Dolina Prądnika - serce Jury Krakowsko-Częstochowskiej - położona na obszarze Ojcowskiego Parku Narodowego, zaprasza turystów malowniczymi widokami, urozmaiconym krajobrazem, urokliwymi zakątkami. Wśród obiektów, które warto uwzględnić wędrując po Ojcowskim Parku Narodowym są m.in.: zamki w Ojcowie i Pieskowej Skale (zachęcamy do lektury artykułu o Zamku w Pieskowej Skale), jaskinie Łokietka i Ciemna (jedna z najstarszych siedzib człowieka w Polsce (120-115 tys. lat p.n.e.), wykorzystywana jeszcze w średniowieczu), muzea - Przyrodnicze im. Prof. Wł. Szafera OPN i Regionalne miejscowego Oddziału PTKK oraz ojcowska Kaplica Na Wodzie.

Najmniejszy polski park narodowy

Ojców

Jaskinia Łokietka (Królewska) leży ok. 130 m. nad dnem Doliny Prądnika, na Chełmowej Górze. Grota jest największą i najpiękniejszą ze znanych jaskiń Ojcowskiego Parku Narodowego. Składa się z dwóch dużych komór połączonych krótkimi korytarzykami i salki zwanej "Kuchnią". Ściany jaskini są ciemne i okopcone, a nacieków niemal brak. Jaskinia jest oświetlona elektrycznie.

Godziny otwarcia:
•    9.00 - 18.30  -  (01.05 - 31.08);
•    9.00 - 17.30  -  (01.09 - 30.09);

Kaplica pw. św Józefa RobotnikaKaplica pw. św. Józefa Robotnika – Kaplica „Na Wodzie” powstała w 1901 r. przez przebudowanie dawnych łazienek zdrojowych. Obiekt ten przeszedł do historii jako przykład lokalnego oporu wobec zaborcy. Wedle przekazu jej budowa „na wodzie” wiąże się z zakazem wydanym przez cara Mikołaja II zabraniającym budowania obiektów sakralnych na ziemi ojcowskiej. Brak precyzji w sformułowaniu zakazu skrzętnie wykorzystała miejscowa ludność budując kaplicę nie na ziemi, a właśnie na wodzie.

Wzniesiona na planie krzyża kaplica posadowiona jest na filarach umieszczonych w potoku Prądnik. Jej ściany pokrywa ozdobny szalunek z desek, na dachu wznosi się ażurowa wieżyczka zwieńczona krzyżem.

zdjęcie pochodzi ze strony: www.drewniana.malopolska.pl

We wnętrzu znajdują się 3 ołtarze w kształcie szczytów chat chłopskich, w ołtarzu głównym umieszczony jest obraz Matki Boskiej Wspomożenia z 1901 r. Obok ołtarza warto również zwrócić uwagę na dwa orły krążące nad trzema wężami symbolizującymi zaborców. Kaplica "Na Wodzie" została uwzględniona wśród obiektów znajdujących się na Szlaku Architektury Drewnianej w Małopolsce.

Ojców
Wędrując po Ojcowie trudno nie ulec urokowi ojcowskiej zabudowy uzdrowiskowej i wypoczynkowej powstałej głównie pod koniec XIX i w pierwszym 30-leciu XX w. W jednym z budynków znajduje się obecnie Muzeum Regionalne PTTK.
Atrakcją miejscowości są również ruiny średniowiecznego zamku z charakterystyczną wieżą, wzniesionego w połowie XIV w. jako warownia dla obrony stołecznego Krakowa. Zamek postawiono na zlecenie króla Kazimierza Wielkiego. Wg legendy nazwę dla tego obiektu brzmiącą pierwotnie "Ociec" nadał właśnie król Kazimierz dla upamiętnienia walk swojego ojca, Władysława Łokietka, który w okolicznych jaskiniach wielokrotnie znajdował schronienie.
Zniszczony częściowo w połowie XVII w. został odbudowany i był zamieszkały do pocz. XX w. Usytuowany na wyniosłym wzgórzu, wzniesiony z miejscowego kamienia wapiennego, panuje nad Doliną Prądnika.

Dla turystów poszukujących wyciszenia i wędrówki po mniej obleganych trasach, warto polecić spacer Doliną Sąspowską. Jej dnem, które jest wielką łąką, płynie potok Sąspówka odznaczający się dużą czystością wody, a sama dolina jest drugą co do wielkości w Ojcowskim Parku Narodowym.

Występuje tu duże nagromadzenie źródeł (Harcerza, Spod Graba, Ruskie, źr. im. W. Filipowskiego), zbocza są porośnięte są lasem, z którego wyłaniają się liczne skałki kryjące w sobie jaskinie.

Od Doliny Sąspowskiej, odchodzi kilka mniejszych dolinek i wąwozów (Słupianka, Koziarnia) oraz znajdujący się po przeciwnej stronie doliny wąwóz Jamki, obfitujący w liczne jaskinie. W Wąwozie Koziarnia leży jaskinia o tej samej nazwie, w której znajduje się Obserwatorium Sejsmologiczne PAN. W górnym odcinku doliny ulokowana jest wieś Sąspów (źródło Sąspówki znajduje się przy kościele).

Tłok w ojcowskim krajobrazie

Położony w Dolinie Prądnika Ojcowski Park Narodowy to wspaniałe miejsce na rodzinną wycieczkę, a nawet na popołudniowy wyjazd z zatłoczonej krakowskiej aglomeracji. Jednak bliskość Ojcowa i stolicy Małopolski to także spory problem. Nie chodzi tu tylko o docierające z Krakowa i Śląska zanieczyszczenie powietrza, choć bez wątpienia stanowi ono pierwszoplanowe zagrożenie dla elementów jurajskiego krajobrazu. Kłopotem OPN-u jest wzrastający z roku na rok ruch samochodowy, zwłaszcza w dni wolne od pracy i przedłużone weekendy. Dwa parkingi - w centrum Ojcowa (przy zamku) i w Pieskowej Skale są bardzo szybko zapełniane i pojazdy zatrzymują się wzdłuż drogi, zwłaszcza w rejonie skrzyżowania na Złotą Górę i przy kaplicy w Ojcowie.

Nie każdego turystę skusi także spacer zatłoczonymi szlakami, a na pewno nie pozwoli na relaks i odpoczynek wśród jurajskich krajobrazów. Jeśli więc planujemy odpocząć i zrelaksować się w Ojcowie, warto wygospodarować czas na wycieczkę do Doliny Prądnika w dzień roboczy.

Przez Ojcowski Park Narodowy biegnie kilka szlaków turystycznych, więc każdy może wybrać coś dla siebie.

Ojcowski Park Narodowy, założony w 1956 roku, jest pod względem zajmowanej powierzchni na ostatnim miejscu spośród wszystkich parków narodowych w Polsce. Powierzchnia ta obejmuje swym obszarem dolinę rzeki Prądnik w jej środkowym odcinku na długości około 15 km oraz dolinę rzeki Sąspówki i wynosi 2146 ha. W 1981 r. w związku z utworzeniem w woj. krakowskim Zespołu Jurajskich Parków Krajobrazowych ustanowiono wokół OPN strefę ochronną o powierzchni 7000 ha. Jej ponowne prawne usankcjonowanie nastąpiło w związku z korektą granic Parku w 1997 r. Powierzchnia strefy ochronnej, zwanej otuliną wynosi 6777 ha.

Zdjęcia własne (oprócz zdjęcia kaplicy "na Wodzie": http://www.drewniana.malopolska.pl/

Źródła:
http://opn.most.org.pl/dol_sasp.htm
http://www.ojcow.pl/wycieczki/wycieczki_piesze.htm
http://www.opn.pan.krakow.pl/
http://www.drewniana.malopolska.pl/

"Polska niezwykła" - województwo małopolskie , wyd. Demart
Julian Zinkow, „Wyżyna krakowska – panorama turystyczna”, wyd. KAW

Aleksandra Kozłowska